Özet:
ABD borsalarında satış dalgası ikinci güne taşınırken, teknoloji hisselerindeki sert geri çekilme S&P 500 ve Nasdaq’ı rekor seviyelerden daha da uzaklaştırdı. Yatırımcılar yalnızca bilanço sezonunu değil; ABD Merkez Bankası’nın bağımsızlığına yönelik siyasi baskıları, Orta Doğu’daki jeopolitik riskleri, ABD-Çin teknoloji gerilimini ve küresel emtia piyasalarındaki dalgalanmayı da fiyatlıyor. Piyasalarda oluşan tablo, finansal risklerin giderek daha fazla makro-politik faktörlerden beslendiğine işaret ediyor.
Endekslerde İkinci Gün Kayıp
ABD hisse senedi piyasaları çarşamba gününü de düşüşle tamamladı. S&P 500 yüzde 0,53 gerileyerek 6.926,60 puana indi. Dow Jones Industrial Average 42,36 puanlık (yüzde 0,09) düşüşle 49.149,63 seviyesinde kapanırken, Nasdaq Composite yüzde 1 kayıpla 23.471,75 puana geriledi.
Üç ana endeks de böylece üst üste ikinci işlem gününde düşüş kaydederken, yatırımcılar “rekor sonrası düzeltme” sürecinin ne kadar derinleşebileceğini sorgulamaya başladı.
Teknoloji ve Çip Sektörü Baskı Altında
Piyasadaki satışların merkezinde teknoloji ve özellikle yarı iletken hisseleri yer aldı. Broadcom hisseleri yüzde 4 düşerken, Nvidia ve Micron Technology yüzde 1’in üzerinde değer kaybetti.
Reuters’ın haberine göre Çin gümrük yetkilileri, Nvidia’nın H200 çiplerinin ülkeye girişine izin verilmemesi yönünde bilgilendirildi. Bu gelişme, ABD-Çin arasındaki teknoloji savaşının yeni bir faza geçtiği algısını güçlendirdi. Analistlere göre, yapay zekâ ve savunma sanayiiyle bağlantılı çiplerde ihracat kısıtları, küresel büyüme ve şirket kârlılıkları açısından ciddi bir risk oluşturuyor.
Banka Hisselerinde Siyasi Baskı Fiyatlanıyor
Finans sektörü de satışlardan kaçamadı. Wells Fargo, dördüncü çeyrek gelirlerinin beklentilerin altında kalması sonrası yüzde 4’ten fazla değer kaybetti. Bank of America ve Citigroup ise kâr beklentilerini aşmalarına rağmen düşüş yaşadı.
Bu tablo, ABD Başkanı Donald Trump’ın kredi kartı faizlerine yönelik reform çağrılarının ardından banka hisselerinde artan politik risk algısıyla ilişkilendiriliyor. Citigroup hisseleri hafta başından bu yana yüzde 7’den fazla düşerken, Bank of America yaklaşık yüzde 6, Wells Fargo ise yüzde 7’ye yakın kayıp yaşadı.
Fed Bağımsızlığı Endişesi Piyasaları Zorluyor
Makro cephede en kritik başlıklardan biri, ABD Merkez Bankası’nın siyasi baskı altında olup olmadığına dair tartışmalar. Kasım ayına ilişkin ÜFE ve perakende satış verileri güçlü gelmesine rağmen, piyasalar bu verileri “enflasyon yeniden hızlanabilir” şeklinde okudu.
Facet Baş Yatırım Yöneticisi Tom Graff’a göre, ÜFE verileri çekirdek PCE enflasyonunun beklentilerin üzerinde gelebileceğine işaret ediyor. Bu durum, Federal Reserve’in faiz indirim alanını daraltabilir.
Trump’ın, Fed Başkanı Jerome Powell’a yönelik sert eleştirileri ve Adalet Bakanlığı’nın Powell hakkında yürüttüğü soruşturma, piyasalarda “Fed siyasallaşıyor mu?” endişesini artırdı. Küresel merkez bankacıları Powell’a destek açıklamaları yapsa da, yatırımcılar para politikasında öngörülebilirliğin zayıfladığı görüşünde.
Jeopolitik Riskler: İran ve Grönland Gerginliği
Jeopolitik cephede de risk iştahını baskılayan başlıklar öne çıktı. OPEC’in kilit üyelerinden İran’daki iç karışıklıklar ve ABD-İran gerilimi petrol fiyatlarını gün içinde yukarı taşırken, Trump’ın “İran’a saldırmayabiliriz” mesajı sonrası fiyatlar geri çekildi.
Trump’ın İranlı yetkililerle tüm görüşmeleri iptal etmesi ve protestoculara açık destek vermesi, Orta Doğu’da yeni bir istikrarsızlık dalgası ihtimalini gündemde tutuyor. Bu durum, enerji fiyatları üzerinden küresel enflasyon beklentilerini de etkiliyor.
Buna ek olarak, Trump yönetiminin Grönland üzerindeki iddialı söylemleri ve Danimarka ile yapılan kritik görüşmeler, ABD’nin jeopolitik ajandasının sertleştiğini gösteriyor. Trump’ın Grönland’ı “ABD ulusal güvenliği için vazgeçilmez” olarak tanımlaması, yatırımcıların küresel güç rekabetinin ekonomik yansımalarına daha fazla odaklanmasına yol açtı.
Küresel Çerçeve: Riskler Birikiyor
Analistlere göre ABD borsalarındaki son satış dalgası, yalnızca teknik bir düzeltme değil. Yüksek değerlemeler, para politikasına ilişkin belirsizlikler, ABD-Çin teknoloji rekabeti ve Orta Doğu merkezli jeopolitik riskler, aynı anda fiyatlanıyor.
Bu ortamda yatırımcıların, “yüksek faiz – yüksek jeopolitik risk – siyasi müdahale” üçgeninde daha temkinli pozisyon aldıkları görülüyor. Önümüzdeki dönemde Fed’den gelecek mesajlar, İran ve Çin başlıklarındaki gelişmeler ve ABD iç siyasetindeki tansiyon, Wall Street’in yönü açısından belirleyici olacak.
Kaynak: CNBC
Atilla Yeşilada ve Güldem Atabay tarafından kaleme alınan özel raporlarımıza abone olmak ister misiniz? Raporlarımız kurumsal müşterilere yöneliktir. Abonelik ücretlidir. Koşulları öğrenmek için bize e-mail atın: [email protected]